په‌رتوکخانه 

 

 به‌ڕاسپارده‌ی حزبی هیوا کتێبخانه‌یه‌ك له‌ ڕه‌واندز ده‌کرێته‌وه
له‌ساڵی 1928 هه‌وڵدرا یانه‌یه‌کی ڕۆشنبیری له‌ ڕه‌واندز بکرێته‌وه ، به‌ڵام مۆڵه‌تیان نه‌دا ، سه‌ره‌ڕای ئه‌مه‌ش عاشقانی ووشه‌ی ڕه‌سه‌نی کوردی به‌رده‌وام له‌م پێناوه‌دا بێ پسانه‌وه هه‌نگاویان ناو و چایخانه‌ی زاری کرمانجیش به‌پێ‌ی توانا هه‌وڵیدا ڕۆشنبیری بڵاوبکاته‌وه ، بایه‌خ دان به‌م لایه‌نه بۆ به‌رزکردنه‌وه‌ی ووشیاری نه‌ته‌وایه‌تی به‌تاییبه‌تی دوای نه‌مانی چایخانه‌ی زاری کرمانجی بۆشاییه‌کی گه‌وره‌ی له ڕه‌واندز په‌یدا بوو بۆیه‌ به‌ڕێز ( صبری نجیب) ده‌فه‌رموێ ئه‌وه‌ بوو به‌ڕاسپارده‌ی من‌و عه‌لی مه‌کته‌به به‌هاوکاری چه‌ند نیشتمانپه‌روه‌رێكی دڵسۆز کتێبخانه‌یه‌کمان کرده‌وه سه‌ره‌تا ناومان لێنا ( سه‌رکه‌وتن) له ڕاستیدا ناوه‌که‌شمان له‌پیتی (ڤ)ی دروشمی هاوپه‌یمانه‌کان وه‌رگرت که‌ به‌مانای سه‌رکه‌وتن دێت ، به‌ڵام دواتر ( پیره‌مێرد) ی نه‌مر که‌ڕۆژنامه‌ی ( ژین) ی بۆ ده‌ناردین ڕۆژێك له‌سه‌ر به‌سته‌گێکی ( رزمه ) یه‌کی ڕۆژنامه‌کی بۆێ نوسیبوون ( پێشکه‌وتن ) بۆیه ئێمه‌ش گۆریمان بۆ (پێشکه‌وتن) له‌م باره‌یه‌دا عه‌لی مه‌کته‌به‌ش هه‌ر هه‌مان ڕاو بۆچونی هه‌یه‌ .
ده‌رباره‌ی ڕۆڵی ووشیار کردنه‌وه‌ی جه‌ماوه‌ریش به‌ڕێز جه‌لا‌ل به‌گی ده‌رگه‌ڵه‌یی ده‌فه‌رموێ حیزبه‌که‌مان حیزبی هیوا له‌و کاتیدا ڕۆڵێکی گرینگی له وشیار کردنه‌وه‌ی کۆمه‌ڵی کورده‌واری ده‌گێڕاو جێگای شانازی بوو ، به‌تایبه‌تی له‌ناو توێژی ڕۆشنبیر و قوتابیاندا کاریگه‌رییه‌کی به‌رچاوو دیاری له‌سه‌ر جوڵانه‌وه‌ی ڕۆشنبیره‌کانی ئه‌و کات هه‌بوو ،هه‌روه‌ها له‌م باره‌یه‌وه به‌ڕێزیان ده‌فه‌رموێ ئه‌و کاته‌ی قوتابخانه‌کان ڕۆڵی سه‌ره‌کیان له‌ بڵاوکردنه‌وه‌ی ڕۆشنبیری‌و خۆپێگه‌یاندن ده‌گێرا ، به‌ڵام (چایخانه‌ی زاری کرمانجی) مامۆستا ( حسین حزنی موکریانی ) وه‌ك بنکه‌یه‌کی مه‌زنی ڕۆشنبیری له‌شاری هه‌ولێر و هه‌روه‌ها سه‌ید ته‌ها فه‌ندی شه‌مزینی له‌ ڕه‌واندز کاریگه‌رترین سه‌رچاوه‌ی ڕۆشنبیری ئێمه‌ بوون له‌و سه‌رده‌مه‌دا .
هه‌ر له‌م باره‌شه‌وه ( صبری نجیب نوری) فه‌رمووی سه‌باره‌ت به‌ڕۆشنبیری هه‌موو کوردستان که‌م‌و کورتی تێدا هه‌بوو له‌گه‌لێك شوێن قوتابخانه‌ نه‌بوو ، ( حزبی هیوا)ش له ( 1941-1943) کتێبخانه‌ی (پێشکه‌وتن)ی به‌سه‌رپه‌رشتی ( عه‌لی مه‌کته‌به) کرده‌وه.